Meta-analyse vindt geen verband tussen matige alcoholconsumptie en blaaskanker

Er zijn meerdere risicofactoren bekend voor blaaskanker, zoals roken of het mannelijke geslacht. Maar de invloed van dieetfactoren zoals alcoholconsumptie is minder duidelijk. Urologiedeskundigen proberen meer inzicht te krijgen in de relatie tussen alcohol en blaaskanker door middel van een systematische review en meta-analyse1, gepubliceerd in World Journal of Urology. Resultaten tonen alleen een verhoogd risico door zware alcoholconsumptie in een aantal subgroepen. Er lijkt geen verband te zijn wanneer alcohol met mate wordt gedronken.

Wat is al bekend? Een eerdere meta-analyse laat geen verband zien tussen matige of zware alcoholconsumptie en het risico op blaaskanker.2 Het Wereld Kanker Onderzoek Fonds (WKOF) stelt echter dat het bewijs beperkt is, en trekt geen conclusies.3

Wat voegt deze studie toe? Deze meta-analyse omvat meer recente onderzoeken en voert aanvullende subgroep-analyses uit voor geslacht, etniciteit en het type alcohol.

De auteurs hebben 16 cohort en case-control studies in de meta-analyse meegenomen. Negen van deze onderzoeken keken naar het verband tussen matige alcoholconsumptie en blaaskanker, resulterend in meer dan 630.000 deelnemers.

Geen verhoogd risico bij matige alcoholconsumptie
In eerste instantie lijkt noch matige (<30 gram alcohol per dag), noch zware alcoholconsumptie (> 30 tot 150 gram alcohol per dag) geassocieerd met het risico op blaaskanker. Met alle subgroep-analyses die de auteurs deden, veranderde deze associatie inderdaad niet voor matige alcoholconsumptie.

Zware alcoholconsumptie
Dit was echter niet het geval met zware alcoholconsumptie. Toen de auteurs bijvoorbeeld naar verschillende etnische groepen keken, bleek dat Japanners wel een verhoogd risico hadden op het ontwikkelen van blaaskanker met zware alcoholconsumptie; een verhoogd risico van 31% in vergelijking met niet-drinkers. Dit kan waarschijnlijk worden verklaard door het feit dat Japanners vaker een mutatie hebben in een specifiek gen, waardoor ze alcohol minder goed kunnen afbreken.

Ook als we kijken naar het verschil tussen geslacht en type drank, lijkt het erop dat mannen die veel sterkedrank drinken een 42% hoger risico hebben op blaaskanker.

Mechanisme
Een mogelijke verklaring die de auteurs geven waarom zware alcoholconsumptie een rol zou kunnen spelen in de ontwikkeling van blaaskanker, is het afbraakproduct van alcohol: aceetaldehyde. Een deel van dit afbraakproduct, dat als kankerverwekkend is geclassificeerd, wordt via de urineweg uitgescheiden. De auteurs zeggen echter dat de nieren en blaas niet veel worden blootgesteld aan aceetaldehyde, omdat je vaker naar het toilet moet wanneer je alcohol drinkt.

   Sterke punten
  • Systematische analyse
  • Subgroep-analyses uitgevoerd
   Zwakke punten
  • Definitie hoeveelheid alcohol per dag (matig/zwaar) verschilt per onderzoek
  • Alleen observationele studies
  • Analyse niet gecorrigeerd voor sick-quitters

 

Referenties
1. Vartolomei, M. D., Iwata, T., Roth, B., Kimura, S., Mathieu, R., Ferro, M., … & Seitz, C. (2019). Impact of alcohol consumption on the risk of developing bladder cancer: a systematic review and meta-analysis. World journal of urology, 1-12.
2. Pelucchi, C., Galeone, C., Tramacere, I., Bagnardi, V., Negri, E., Islami, F., … & La Vecchia, C. (2011). Alcohol drinking and bladder cancer risk: a meta-analysis. Annals of oncology, 23(6), 1586-1593.
3. WCRF (2015) Diet, nutrition, physical activity and bladder cancer. Revised 2018.

Klik op de onderstaande infographic voor meer informatie over de relatie tussen alcoholconsumptie en kanker. 

Photocredits: ‘doctor’ van DarkoStojanovic